Alleen radicaal gezond verstand kan de overwinning behalen

Een goed geïnformeerde kiezer is er twee waard lees ik in mijn krant. Daarom zijn zeven Vlaamse partijvoorzitters gevraagd welke maatregelen ze na de verkiezingen meteen zouden willen nemen en met welke partner(s) dat het best zou lukken.

Van uiterst links naar uiterst rechts staan ze netjes in kolommen naast elkaar: Peter Mertens (PVDA), Meyrem Almaci (Groen), John Crombez (sp.a), Wouter Beke (CD&V), Gwendolyn Rutten (Open VLD), Bart De Wever (NVA) en Tom Van Grieken (Vlaams Belang).

Daar staan ze met kolomlijnen als dichte grenzen van elkaar gescheiden en vertellen ze welke maatregelen ze na 26 mei meteen willen nemen om het begrotingstekort te dichten, de asielproblematiek op te lossen, klimaatverandering tegen te gaan, de verkeersproblematiek en het fileleed op te lossen, de kwaliteit van het onderwijs te counteren en de pensioenen te verzekeren.

En terwijl ik de verschillende gedachten over te nemen maatregelen van de partijvoorzitters lees, moet ik denken aan wat spiritueel auteur Ronald Jan Heijn, achterkleinzoon van Albert Heijn, zei toen ik hem interviewde over zijn boek HB Een nieuwe tijd breekt aan.

Het gesprek gaat over de verkiezing van Donald Trump en Ronald Jan zegt: “Trump vertegenwoordigt eigenlijk alle symptomen van het tijdperk dat we juist achter ons gaan laten. Het persoonlijkheidsdenken. Het denken vanuit macht, geld en afgescheidenheid, resulterend in het zaaien van verdeeldheid, competitie, eigenbelang, minachting van andersdenkenden, destructie …”

De samenleving is verdeeld en ook als mens zijn we verdeeld.

Wellicht onbewust en onbedoeld - deze kolommendiagram is er immers om te maken dat een goed geïnformeerde kiezer er twee waard is - symboliseert deze kolommendiagram in mijn krant de afgescheidenheid die ook  onze samenleving zo kenmerkt. De samenleving is verdeeld en ook als mens zijn we verdeeld.

Hoe dun ook de lijnen die de zeven partijvoorzitters van elkaar scheiden, ze zijn als muren, dikke ondoordringbare grenzen. Het doet me denken aan een artikel over de Belgische film Le Mur over de gewelddadige splitsing van ons land. Een film die jarenlang werd bewaard door de Duitse filmmaker Lutz Becker. In een interview zegt hij dit: “Als Berlijner heb ik aan den lijve ondervonden hoe destructief een muur kan zijn. Een muur is brutaal, rukt gemeenschappen en families uit elkaar en zorgt voor stagnatie en intellectuele verstikking.” (DM 18/4/2015)

Wie een lijn trekt, moet goed beseffen dat hij een scheidingslijn tussen ‘wij’ en ‘zij’ tekent.

“Scheidingsmuren als in Berlijn, Palestina of de Europese grenzen,” gaat hij verder, “bewijzen dat mensen nog altijd dieren zijn die de behoefte hebben om hun territorium af te bakenen. Wie in het zand een lijn trekt, moet goed beseffen dat hij een scheidingslijn tussen ‘wij’ en ‘zij’ tekent. Zodra die lijn er is, weet je niet goed wat er gaat gebeuren als je ze overschrijdt: word je raar bekeken, teruggestuurd, opgepakt, in elkaar geslagen of doodgeschoten? Of gebeurt er niets? Een muur verzwakt iedereen, ook diegenen die hem bouwen.”

Terwijl juist alles en iedereen met elkaar is verbonden. Alleen zijn we dat vergeten. Dat willen we niet weten. Omdat verbonden zijn ook zorgt voor afhankelijkheid en we juist op onszelf willen staan en zelf keuzes maken. Althans dat hebben ze ons doen geloven. Het is met de paplepel ingegoten, geïndoctrineerd op school, in de marketing van aandacht trekken voor spullen die we eigenlijk niet nodig hebben. En, in de politiek …

Maar zoals New Age boegbeeld Marilyn Ferguson in haar boek Aquarius Nu! heel sterk verwoordt: “Onze soort overleeft alleen als de belangengroepen die zich hebben ingegraven inzien dat ze zelf in gevaar zijn: wanneer ze beseffen dat we allemaal in hetzelfde schuitje zitten.

Deze boot is aan het zinken. Aan het zinken, niet door een storm van de natuur of de wrake Gods, maar doordat wij er gaten in maken. Wij zijn aan het verdrinken in de opwarming van de aarde. Als je langzaamaan de ingrediënten voor leefbaarheid vernietigt, maakt het niets uit je gaat bevriezen of verbranden. In beide gevallen ben je ten dode opgeschreven. We hebben onze ogen en oren al zo lang dicht dat we het bijna niet merken.”

Om het schip te redden zijn stalen zenuwen, een hart van goud en altijd  blijven vernieuwen nodig. Dat is waar radicaal, conservatief en liberaal elkaar ontmoeten.

“Als we ontwaken,” zo schrijft Ferguson, “kunnen we het schip redden. Daarvoor zijn stalen zenuwen, een hart van goud en een gewoonte om altijd te blijven vernieuwen nodig. En dat is waar de radicaal, de conservatief en de liberaal elkaar ontmoeten. Radicaal zijn betekent letterlijk tot de wortels gaan. Conserveren betekent bewaren. Liberaal zijn betekent progressief hervormen.”

“We kunnen dit tij keren maar alleen als we leren een hele soort te worden door alle onderscheidingen weg te doen en de troepen bij elkaar te roepen. We kunnen het tij keren als we ons de toekomst herinneren als een gezamenlijke onderneming.” (Ferguson, 2006, p206)

Ja, een geïnformeerde kiezer is er twee waard. Wat wil je horen en wat doe je er mee? Alleen radicaal gezond verstand kan de overwinning behalen.